Autor: Wojciech Pabjaniak · opublikowano · zaktualizowano
Lokata i dziesięcioletnie obligacje EDO różnią się mniej oprocentowaniem w pierwszym roku, a bardziej tym, co dzieje się w kolejnych dziewięciu latach. EDO1036 z października 2026 r. mają w pierwszym roku 5,35%, a potem inflację plus marżę 2,00%, natomiast średnie oprocentowanie nowych lokat gospodarstw domowych na okres od pół roku do roku wyniosło według NBP 2,95%. Różnica w pierwszym roku to 2,40 p.p., ale w dłuższym okresie decyduje to, że oprocentowanie EDO idzie za inflacją, a lokata ma stałą stopę tylko do końca swojego terminu. Poniżej liczymy oba produkty dla tej samej kwoty 10 000 zł w trzech jawnych scenariuszach inflacji. Tabele powstają w kodzie z listu emisyjnego Ministra Finansów i danych NBP, więc możesz sprawdzić każdy wynik.
W skrócie
- Po podatku 19% pierwszy rok EDO to 4,33%, a lokata o średnim oprocentowaniu nowych depozytów 2,39%.
- Po 10 latach 10 000 zł w EDO to od 14 046 zł do 18 959 zł, zależnie od inflacji, a w lokacie odnawianej po 2,95% 12 664 zł.
- Wypłata EDO po roku kosztuje 3,00 zł od obligacji, dlatego po pierwszym roku lokata ma wyższy wynik niż EDO.
Czym EDO różni się od lokaty?
EDO to dziesięcioletnie obligacje oszczędnościowe Skarbu Państwa o nominale 100 zł. W pierwszym roku oprocentowanie jest stałe i podane w liście emisyjnym, a od drugiego roku wynosi tyle, ile inflacja z GUS ogłoszona w miesiącu przed początkiem okresu odsetkowego, plus stała marża. Gdy inflacja jest ujemna, list emisyjny przyjmuje zero, więc stopa nie spada poniżej samej marży. Odsetki dopisywane są co roku do wartości obligacji, czyli kolejny rok liczy się już od kwoty powiększonej o wcześniejsze odsetki. Lokata działa prościej: bank ustala stopę na cały termin, a po jego końcu odnawia ją na warunkach obowiązujących w dniu odnowienia. W lokacie podatek pobiera bank przy każdej wypłacie odsetek, w EDO dopiero przy wykupie obligacji.
| Cecha | EDO1036 | Lokata roczna |
|---|---|---|
| Oprocentowanie w 1. roku | 5,35% | średnio 2,95% (NBP, sierpień 2026) |
| Kolejne lata | inflacja + 2,00% | stopa banku w dniu odnowienia |
| Odsetki | dopisywane co rok, wypłata przy wykupie | po końcu terminu |
| Wypłata przed terminem | po 7 dniach od zakupu, opłata 3,00 zł od obligacji (nie więcej niż narosłe odsetki) | według umowy banku, zwykle utrata części lub całości odsetek |
| Podatek | 19% od zysku przy wykupie | 19% od odsetek przy każdej wypłacie |
| Kto odpowiada za spłatę | Skarb Państwa | bank, gwarancja BFG do równowartości 100 000 euro |
Dwie ostatnie różnice łatwo przeoczyć, a mają znaczenie przy dłuższym horyzoncie. Podatek pobierany raz, przy wykupie EDO, oznacza, że przez dziesięć lat procent składany pracuje na całej kwocie odsetek, a w lokacie co roku na kwocie pomniejszonej o podatek. Za lokatę do równowartości 100 000 euro w jednym banku odpowiada Bankowy Fundusz Gwarancyjny, a za obligacje skarbowe sam emitent, czyli Skarb Państwa. Średnia stopa NBP to przeciętna z nowych umów wszystkich banków, więc konkretna oferta może być wyższa albo niższa. Dlatego tabelę wyników traktuj jako porównanie dwóch mechanizmów, a nie dwóch konkretnych ofert. Bieżące oferty lokat poszczególnych banków zebraliśmy na stronie lokaty: aktualne oferty, a w obliczeniach zostajemy przy średniej NBP jako punkcie odniesienia niezależnym od reklam.
Ile wynosi wynik po 10 latach w trzech scenariuszach inflacji?
Inflacji na dziesięć lat nikt nie zna, dlatego liczymy trzy scenariusze: 2,0%, ostatni odczyt GUS 4,1% za wrzesień 2026 r. i 6,0%. Przy takich założeniach oprocentowanie EDO od drugiego roku wynosi odpowiednio 4,00%, 6,10% i 8,00%. Dla lokaty przyjmujemy, że bank co roku odnawia ją po tej samej średniej stopie 2,95%, co jest uproszczeniem: przy wyższej inflacji stopy lokat zwykle też rosną, bo idą za stopami NBP. Kolumny „w dzisiejszych zł” pokazują, ile wynik jest wart po uwzględnieniu wzrostu cen w danym scenariuszu. To one odpowiadają na pytanie, czy oszczędności zachowały siłę nabywczą, a nie tylko czy przybyło złotych.
| Inflacja w latach 2–10 | EDO po podatku | Lokata po podatku | Różnica | EDO w dzisiejszych zł | Lokata w dzisiejszych zł |
|---|---|---|---|---|---|
| 2,0% | 14 046 zł | 12 664 zł | 1 382 zł | 11 523 zł | 10 389 zł |
| 4,1% (CPI, wrzesień 2026) | 16 440 zł | 12 664 zł | 3 776 zł | 11 000 zł | 8 473 zł |
| 6,0% | 18 959 zł | 12 664 zł | 6 295 zł | 10 586 zł | 7 071 zł |
Najważniejszy wniosek z tabeli dotyczy kolumn realnych. Nasza ocena: przy stałym oprocentowaniu lokaty 2,95% jej wartość realna po 10 latach rośnie tylko w scenariuszu inflacji 2,0%, a EDO zostaje powyżej kwoty początkowej w dzisiejszych złotych we wszystkich trzech scenariuszach, bo marża jest doliczana do inflacji. Przy inflacji 6,0% lokata po podatku ma w dzisiejszych złotych 7 071 zł, a EDO 10 586 zł. Różnica nominalna rośnie razem z inflacją, od 1 382 zł do 6 295 zł. Pamiętaj, że to wynik dla stałej inflacji w każdym roku, a w rzeczywistości kolejne lata różnią się od siebie.
Co, jeśli pieniądze będą potrzebne wcześniej?
Dziesięć lat to długi okres, więc liczy się też koszt wcześniejszej wypłaty. List emisyjny pozwala zażądać wykupu EDO po siedmiu dniach od zakupu, a należność za każdą obligację pomniejsza wtedy o narosłe odsetki, ale nie więcej niż o 3,00 zł. Przy 10 000 zł, czyli 100 obligacjach, opłata wynosi najwyżej 300 zł. W lokacie koszt zerwania zależy od umowy banku; w tabeli liczymy lokatę roczną wypłacaną na koniec pełnego roku, więc bez utraty odsetek. Dla EDO przyjmujemy inflację 4,1% w kolejnych latach i wykup na koniec pełnego roku.
| Wypłata po | EDO po opłacie i podatku | Lokata po podatku |
|---|---|---|
| 1 roku | 10 190 zł | 10 239 zł |
| 2 latach | 10 711 zł | 10 484 zł |
| 3 latach | 11 263 zł | 10 734 zł |
| 5 latach | 12 471 zł | 11 253 zł |
Po pierwszym roku opłata za wykup sprawia, że EDO ma wynik 10 190 zł wobec 10 239 zł w lokacie. Od drugiego roku stała opłata 3,00 zł ma coraz mniejsze znaczenie wobec rosnących odsetek, a przy scenariuszu 4,1% wynik EDO po dwóch latach wynosi 10 711 zł, po pięciu 12 471 zł. Wynik zależy więc od tego, na jak długo odkładasz pieniądze i jak pewny jest ten termin. Mechanizm obu produktów, wzór na wartość obligacji i kalkulator dla innych kwot znajdziesz w poradniku obligacje skarbowe a inflacja i w kalkulatorze obligacji. Na koncie IKE zysk przy wypłacie zgodnej z ustawą nie podlega podatkowi Belki, a przy wypłacie z IKE lub IKZE list emisyjny zwalnia z opłaty za wcześniejszy wykup.
Pozostałe serie obligacji skarbowych, ich oprocentowanie i sposób zakupu opisujemy w przewodniku po obligacjach skarbowych.
Źródła
- List emisyjny nr 99/2026 Ministra Finansów i Gospodarki z 21.09.2026 (EDO1036), ust. 2, 15, 16, 23, 26 i załączniki 1–3.
- Obligacje 10-letnie EDO1036, oferta na październik 2026, odczyt 22.10.2026.
- NBP, statystyka stóp procentowych MIR, nowe umowy złotowe gospodarstw domowych, sierpień 2026 (plik z 01.10.2026).
- GUS, wskaźniki cen towarów i usług konsumpcyjnych we wrześniu 2026 r., publikacja 14.10.2026.
- Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych, Dz.U. 2026 poz. 592, art. 30a ust. 1.
- Bankowy Fundusz Gwarancyjny, zakres gwarancji depozytów, odczyt 22.10.2026.
Obliczenia własne: skrypt porównań z wzorami z załączników listu emisyjnego. Założenia: inflacja stała w latach 2–10, lokata odnawiana po tej samej stopie, podatek liczony od całej kwoty odsetek z dokładnością do grosza.
Materiał ma charakter informacyjny i nie stanowi rekomendacji inwestycyjnej.